KimdirNedir.Com

Türkiye'nin Hukuk Rehberi

Blog

  • Cüzi Halefiyet Nedir? Neye Denir?

    Cüzi halefiyet, medeni hukuk ve borçlar hukukunda, bir kimsenin tüm malvarlığına değil, yalnızca belirli ve somut bir mala, hakka veya alacağa özel bir hukuki işlemle (satış, temlik, hibe) halef olması, o hakkı devralması durumudur.

    Cüzi Halefiyetin Doktrinel ve Fıkhi Esasları

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “belirli bir mal veya hak üzerinde gerçekleşen haleflik” olarak tanımlanır. Külli halefiyetin (mirasçıların tüm malvarlığını devralması) aksine, cüzi halefiyette devir belirli bir borç veya mülkiyet nesnesiyle sınırlıdır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi halefiyet ve akit maddelerinde açıklandığı üzere; akit yoluyla mülkiyetin tikel olarak devredilmesi cüzi intikal kurgusudur.

    Türk Borçlar Kanunu Uygulaması

    Alacağın temliki, taşınmaz mülkiyetinin satışı veya şahsi hakların devri cüzi halefiyet mekanizmasıyla gerçekleşir. Halef, devraldığı hakkı selefin sahip olduğu sınırlamalarla birlikte kazanır.

    Edebi Eserlerde Cüzi Halefiyet

    Mülklerin tikel devirleri edebiyatımızda şöyle ifade olunur:

    “Sadece tarlanın mülkiyetini devralarak **cüzi halefiyet** kazanan alacaklı, eski malikin diğer borçlarından sorumlu tutulamayacağını biliyordu.”
    Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Hak devri Temlik sözleşmesiyle yapılır. Devralan taraf Halef sıfatı kazanır. Ödeyen kişinin hak talebi Rücu hakkını doğurur.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Cüzi halefiyet ile külli halefiyet arasındaki fark nedir?

    Külli halefiyette malvarlığı bir bütün olarak kendiliğinden geçer (örneğin miras); cüzi halefiyette ise belirli bir mal veya hak özel işlemle geçer.

    2. Cüzi halef borçlardan sorumlu olur mu?

    Kural olarak hayır, cüzi halef sadece devraldığı mülk veya hakla sınırlı hukuki konuma sahip olur.

  • Ciro Nedir? Neye Denir?

    Ciro, ticaret hukukunda, emre yazılı kıymetli evrakın (çek, poliçe, bono) arkasına yazılan yazılı bir beyanla senetten doğan hakların ve mülkiyetin başkasına devredilmesi veya tahsil yetkisinin verilmesi işlemidir.

    Ciro Kavramının TTK ve Fıkhi Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “kıymetli evraktan doğan hakların devri amacıyla senedin arkasına yapılan devir beyanı” olarak tanımlanır. İslâm borçlar hukukunda alacağın havalesi (havale-i deyn) ciro sisteminin tarihsel temellerindendir.

    TDV İslâm Ansiklopedisi havale ve süftece maddelerinde belirtildiği üzere; borç senetlerinin cirosu ticari hayatın akışkanlığını sağlayan pratik bir ödeme aracıdır.

    6102 Sayılı TTK’da Ciro Türleri

    Ciro yapana ciranta, ciro edilene hamil denir. Ciro; tam ciro (devredilen kişinin adı yazılan) ve beyaz ciro (sadece imza atılan) olarak ikiye ayrılır. Ayrıca temlik cirosu, tahsil cirosu ve rehin cirosu gibi hukuki niteliklerine göre çeşitlenir.

    Edebi Eserlerde Ciro Kavramı

    Ticari senetlerin el değiştirmesi edebiyatımızda şöyle geçer:

    “Eline geçen tüccar senedini hemen **ciro** ederek borçlarına karşılık devretti.”
    Ömer Seyfettin, Efruz Bey

    İlişkili Kavramlar ve İç Bağlantılar

    Ciro edilen en yaygın kambiyo senedi Çek belgesidir. Hak devri usulü Temlik kurallarıyla ilişkilidir. Tahsil edilen değer Alacak hakkını temsil eder.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Ciro eden kişi senedin ödenmesinden sorumlu mudur?

    Evet, ciranta kendisinden sonra gelen hamillere karşı senedin ödenmesinden müteselsilen sorumludur.

    2. Çek üzerine ciro nasıl yapılır?

    Çekin arka yüzünün imzalanması ve devredilecek kişinin adının yazılmasıyla yapılır.

  • Hususi Nedir? Neye Denir?

    Hususi, hukuk dilinde ve idari yapılanmada, “genel kuralların veya kamusal alanın aksine, tamamen özel bir şahsa, kuruma, amaca veya olaya mahsus olan, istisnai bir rejimle düzenlenen” durum ve işlemleri ifade eden nitelikli sıfattır.

    Hususi Kavramının Doktrinel ve Fıkhi Boyutu

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “özel, kendine özgü, umumi olmayan” şeklinde tanımlanır. İslâm hukuk metodolojisinde genel kuralların (âmm) karşısında yer alan özel hükümleri (hâs) ifade eder.

    TDV İslâm Ansiklopedisi hâs ve husus maddelerinde belirtildiği üzere; özel durumlar için tanzim edilen hususi şartlar, genel kuralların istisnasını teşkil eder ve öncelikle uygulanır.

    Pozitif Hukukta Hususi Düzenlemeler

    Borçlar hukukunda tarafların serbest iradesiyle kurdukları “hususi mukaveleler” veya özel kanun niteliğindeki “hususi hükümler”, genel kanun maddelerinin önünde uygulanma önceliğine sahiptir (lex specialis derogat legi generali).

    Edebi Eserlerde Hususi Kavramı

    Bireyin özel alanı ve resmiyetin kişiye mahsus yönleri edebiyatımızda şöyle geçer:

    “Reis beyin o **hususi** odasına kabul edildiğinde, mahkemenin resmiyetinden sıyrılıp meselenin şahsi ağırlığını daha net hissetti.”
    Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Hususi nitelikli kurumlar Hükmi Şahıs yapısında teşekkül edebilir. Özel yazılı sözleşmeler Akit rejimiyle korunur.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Hususi evrak ne demektir?

    Resmi makamlarca düzenlenmeyen, kişiler arasında özel olarak tanzim edilen yazılı belgedir.

    2. Hususi kanun genel kanunu ilga eder mi?

    Hususi kanun genel kanunu tamamen ilga etmez ancak o özel uyuşmazlıkta öncelikle uygulanır.

  • Numerus Clausus Nedir? Neye Denir?

    Numerus clausus (Sınırlı sayı ilkesi), eşya hukukunda, ticaret hukukunda ve kanun yollarında, “hak türlerinin, kanuni yolların veya hukuki işlem tiplerinin kanunda sayılanlarla sınırlı olması, tarafların kendi iradeleriyle kanunda öngörülenler dışında yeni bir hak veya işlem türü yaratamaması” kuralıdır.

    İlkenin Doktrinel ve Fıkhi Boyutu

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “sınırlı sayı esası, kanunda düzenlenmiş olanlarla sınırlı olma” şeklinde tanımlanır. Roma hukukundan günümüz medeni hukukuna aktarılan bu ilke mülkiyet güvenliğinin teminatıdır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi ‘akid’ ve ‘ispat’ maddelerinde belirtildiği üzere; ayni haklarda ve muayyen ibadet/ceza tiplerinde şer’an belirlenmiş sınırların dışına çıkılamaması prensibi numerus clausus anlayışıyla örtüşmektedir.

    Türk Medeni Kanunu’nda Sınırlı Sayı İlkesi

    TMK eşya hukuku sistematiğinde ayni haklar (mülkiyet, irtifak, rehin, taşınmaz yükü) sınırlı sayıya tabidir. Taraflar sözleşmeyle kanunda öngörülmeyen yeni bir ayni hak kuramazlar. Aynı ilke HMK’da yer alan “kesin deliller” ve kanun yolları için de geçerlidir.

    Edebi Eserlerde Numerus Clausus Kavramı

    Yasal sınırlandırmalar ve kanunun izin vermediği hak iddiaları edebiyatımızda şöyle ifade olunur:

    “Kanunun saydığı sınırlı hakların (**numerus clausus**) ötesinde yeni bir mülkiyet iddiası sürmek, mahkeme önünde duvara çarpmak gibiydi.”
    Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Sınırlı sayı kuralı eşya hukukundaki Ayni haklarda mutlak uygulanır. Sınırlandırıcı düzenlemeler hukukta Tahdîdî nitelik taşır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Numerus clausus ne demektir?

    Hukuki işlem veya hak türlerinin kanunda sayılanlarla kısıtlı ve sınırlı olması kuralıdır.

    2. Borçlar hukukunda sınırlı sayı ilkesi geçerli midir?

    Hayır, borçlar hukukunda “sözleşme serbestisi” geçerlidir; taraflar kanunda düzenlenmemiş sözleşme türleri (karma/isimsiz sözleşmeler) kurabilirler.

  • Cevap Dilekçesi Nedir? Neye Denir?

    Cevap dilekçesi, hukuk yargılamasında davalının, kendisine tebliğ edilen dava dilekçesindeki iddialara, vakıalara ve taleplere karşı itirazlarını, savunmalarını ve karşı delillerini sunduğu resmi usul yazısıdır.

    HMK m. 126-131 Uyarınca Cevap Dilekçesi

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “davalının dava dilekçesine karşı mahkemeye verdiği savunma yazısı” olarak tanımlanır. HMK m. 127 gereğince cevap dilekçesini verme süresi dava dilekçesinin tebliğinden itibaren iki haftadır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi muhakeme usulü maddelerinde açıklandığı üzere; davalının iddialara karşı kendisini savunma (def’) hakkı adil yargılanmanın en temel fıkhi esasıdır.

    Cevap Dilekçesinin İçeriği ve Hak Düşürücü Etkisi

    Cevap dilekçesinde ilk itirazlar, zamanaşımı def’i ve savunmanın dayandığı vakıalar açıkça gösterilmelidir. Süresinde cevap dilekçesi vermeyen davalı, dava dilekçesindeki tüm vakıaları reddetmiş sayılır ancak yeni savunma getiremez.

    Edebi Eserlerde Cevap Dilekçesi Kavramı

    Savunma hakkının kâğıda dökülmesi edebiyatımızda şöyle geçer:

    “Avukatın hazırladığı o kapsamlı **cevap dilekçesi**, iddiaların asılsız olduğunu mahkeme heyetine net olarak gösteriyordu.”
    Halid Ziya Uşaklıgil, Mai ve Siyah

    İlişkili Kavramlar ve İç Bağlantılar

    Dilekçenin sunulduğu ana dava Asıl Dava niteliğindedir. Savunmada ileri sürülen engelleyici haklar Def’i olarak adlandırılır. Usul kuralları Usul kanunlarında düzenlenir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Cevap dilekçesi verme süresi uzatılabilir mi?

    Evet, durumun gerektirdiği hallerde davalı sürenin bitiminden önce başvurarak mahkemeden bir defaya mahsus ek süre talep edebilir.

    2. Cevap dilekçesi verilmezse ne olur?

    Davalı, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını reddetmiş sayılır.

  • Ceza Davası Nedir? Neye Denir?

    Ceza davası, suç işlendiği şüphesi üzerine Cumhuriyet Savcılığı tarafından düzenlenen iddianamenin mahkemece kabul edilmesiyle başlayan, sanığın suçluluğunu ve verilecek cezayı tespit etmeyi amaçlayan kamu davasıdır.

    Ceza Davasının Yargısal ve Fıkhi Temelleri

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “suç işleyen kimsenin cezalandırılması amacıyla devlet adına açılan dava” olarak açıklanır. İslâm muhakeme hukukunda dava, iddia makamı ve mağdurun başvurusuyla yürütülen adli yargılamadır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi dava ve kadı maddelerinde açıklandığı üzere; kamu haklarını kapsayan suçlarda devletin dava açma ve takip etme yükümlülüğü esastır.

    5271 Sayılı CMK Sistematiği

    Soruşturma aşaması sonunda yeterli şüpheye ulaşılırsa savcı iddia düzenler. Davaya bakmakla görevli mahkemeler Asliye Ceza veya Ağır Ceza mahkemeleridir. Ceza davası beraat, mahkûmiyet veya düşme kararıyla sonuçlanır.

    Edebi Eserlerde Ceza Davası Kavramı

    Mahkeme salonlarındaki yargılama süreci edebiyatımızda şöyle geçer:

    “Aylardır süren **ceza davası** karar celsesinedoğru ilerlerken, sanık sandalyesinde oturan adam hakikatin ortaya çıkmasını bekliyordu.”
    Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve İç Bağlantılar

    Şikâyette bulunan taraf Müşteki olarak davaya katılır. Yargılama sonucunda yasal yaptırım yani Ceza tayin edilir. Davalar genel olarak Asliye Ceza Mahkemesi huzurunda görülür.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Ceza davasını kim açar?

    Ceza davası kamu adına yalnızca Cumhuriyet Savcısı tarafından açılır.

    2. Şikâyetten vazgeçilirse ceza davası düşer mi?

    Takibi şikâyete bağlı suçlarda şikâyetten vazgeçme davayı düşürür; ancak resen takip edilen suçlarda dava devam eder.

  • Ceza Nedir? Neye Denir?

    Ceza, ceza hukukunda, kanunun suç olarak tanımladığı haksız fiilleri işleyen kusurlu faillere, kamu düzenini korumak ve caydırıcılık sağlamak amacıyla mahkeme kararıyla uygulanan yasal yaptırımdır.

    Cezanın Doktrinel ve Fıkhi Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “suç işleyen kimseye kanun gereğince çektirilen hürriyeti bağlayıcı veya parasal yaptırım” olarak açıklanır. İslâm ceza hukukunda yaptırımlar ukūbât başlığı altında düzenlenir.

    TDV İslâm Ansiklopedisi ukūbât maddesinde açıklandığı üzere; cezaların temel amacı toplumsal düzeni muhafaza etmek, işlenen suça denk ve adil bir karşılık vermek (kısas/had/ta’zîr) ve ıslahı sağlamaktır.

    5237 Sayılı TCK’da Ceza Türleri

    Türk Ceza Kanunu’nda hürriyeti bağlayıcı cezalar (ağırlaştırılmış müebbet, müebbet ve süreli hapis cezası) ile adli para cezaları temel ceza türleri olarak düzenlenmiştir. Cezanın orantılılığı ve kanuniliği ilkeleri cezanın ana sınırlarını çizer.

    Edebi Eserlerde Ceza Kavramı

    Suç ve ceza arasındaki vicdani dengeler edebiyatımızda şöyle ele alınmıştır:

    “Mahkemenin verdiği o ağır **ceza**, bedenini zindana mahkûm etse de içindeki suçluluk duygusunu hafifletmeye yetmiyordu.”
    Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve İç Bağlantılar

    Cezanın tayini için bağımsız bir Ceza Davası yürütülür. Suçu işleyen kişi yasal olarak Fail sıfatını taşır. Suç tipleri ise Suç Tasnifi kategorilerine göre değerlendirilir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. “Suçta ve cezada kanunilik ilkesi” ne anlama gelir?

    Kanunun açıkça suç saymadığı bir fiilden dolayı kimseye ceza verilemeyeceğini ve kanunda gösterilen dışında ceza uygulanamayacağını ifade eder.

    2. Disiplin cezası adli ceza mıdır?

    Hayır, disiplin cezaları idari yaptırımlardır; mahkemelerce verilen adli cezalardan farklıdır.

  • Zecrî Nedir? Neye Denir?

    Zecrî, ceza hukukunda, idare hukukunda ve icra hukukunda, “zorlayıcı, caydırıcı, cebir edici, yasalara aykırı eylemleri engellemek amacıyla devlet gücüyle uygulanan yaptırım ve tedbirleri” ifade eden nitelikli sıfattır.

    Zecrî Tedbirlerin Doktrinel ve Fıkhi Boyutu

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “zorlayıcı, zor kullanılarak uygulanan” biçiminde açıklanır. İslâm ceza hukukunda kamu düzenini korumak amacıyla uygulanan yaptırımlar zecr ve men’ (caydırıcılık ve engelleme) prensibine dayanır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi ukūbât ve ta’zîr maddelerinde belirtildiği üzere; cezaların asli fonksiyonu suçu işlenmeden önce önlemek (zecrî etki) ve toplumsal düzeni muhafaza etmektir.

    Pozitif Hukukta Zecrî Tedbirler

    İcra takibinde cebrî icra önlemleri, ceza muhakemesinde tutuklama ve el koyma gibi koruma tedbirleri zecrî nitelik taşır. Bu tedbirler ancak kanunun açıkça yetki vermesi halinde hukuka uygun sayılır.

    Edebi Eserlerde Zecrî Kavramı

    Devletin zorlayıcı gücü edebiyatımızda şöyle aktarılmıştır:

    “Adliyenin aldığı o **zecrî** tedbirler, kanun ihlallerine karşı devletin elindeki caydırıcı kılıcın ne kadar keskin olduğunu gösteriyordu.”
    Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Devlet gücüyle yapılan zorlayıcı işlemler Cebren infaz olunur. Kolluğun zorla müdahalesi İktiham sınırına dayanabilir. Suç eylemleri Cürüm olarak yargılamaya konu edilir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Zecrî tedbir ne demektir?

    Kanunların uygulanmasını sağlamak için devlet gücüyle yürütülen zorlayıcı ve caydırıcı hukuki önlemlerdir.

    2. Zecrî tedbirlerin sınırı nedir?

    Anayasal temel hak ve özgürlükler ile ölçülülük ilkesi zecrî tedbirlerin yasal sınırını çizer.

  • Cebri İcra Nedir? Neye Denir?

    Cebri icra, icra ve iflas hukukunda, borcunu kendi rızasıyla ödemeyen veya edimini yerine getirmeyen borçlunun, alacaklının talebi üzerine devletin yetkili organları ve kamu gücü aracılığıyla borcunu ifa etmeye zorlanması ve malvarlığının tasfiye edilmesi sürecidir.

    Cebri İcranın Doktrinel ve Fıkhi Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “borcunu kendiliğinden ödemeyen borçlunun devlet gücüyle borcunu ödemeye zorlanması” şeklinde tanımlanan cebri icra, ihkak-ı hak (kişinin kendi hakkını bizzat kuvvet kullanarak alması) yasağının zorunlu bir sonucudur. İslâm yargılama hukukunda bu mekanizma icrâ-yı hüküm veya borçlunun mahkemece borcunu ödemeye icbar edilmesi esaslarına dayanır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi hacir ve icra maddelerinde belirtildiği üzere; borçlunun malvarlığı üzerine kadı veya muhtesip eliyle el konulması, alacaklıların mağduriyetini önleyen kamusal bir yaptırımdır.

    200 Sayılı İİK Sistematiğinde Cebri İcra Türleri

    İcra ve İflas Kanunu uyarınca cebri icra iki ana yolla yürütülür: Cüzî icra (haciz yoluyla takip) ve külli icra (iflas yoluyla takip). Ayrıca ilamlı icra ve ilamsız icra takipleri cebri icra mekanizmasının işleyiş biçimlerini oluşturur.

    Edebi Eserlerde Cebri İcra Kavramı

    Devlet gücüyle yapılan el koyma işlemleri ve borçluluk psikolojisi edebiyatımızda şöyle geçer:

    “Kapıya dayanan icra memurlarının başlattığı **cebri icra** takibi, yıllardır inşa ettiği ticari saygınlığı tek bir günde yerle bir etmişti.”
    Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Yaban

    İlişkili Kavramlar ve İç Bağlantılar

    Cebri icranın başlayabilmesi için alacağın Muaccel olması şarttır. Takip sonunda alacağını tahsil eden taraf Alacaklı sıfatını taşır. Suç oluşturan direnme fiilleri ceza hukukunda Ceza yaptırımına tabi tutulur.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Cebri icra organları hangileridir?

    İcra daireleri, icra mahkemeleri, Yargıtay’ın icra daireleri ve kolluk kuvvetleri cebri icra organlarıdır.

    2. İlamlı cebri icra nedir?

    Bir mahkeme kararına (ilama) dayanarak doğrudan icra dairesi aracılığıyla borcun tahsil edilmesi sürecidir.

  • Tahkim Nedir? Neye Denir?

    Tahkim, özel hukukta ve uluslararası ticarette, uyuşmazlıkların devlet mahkemeleri yerine, taraflarca seçilen bağımsız hakemler (hakem kurulu) tarafından bağlayıcı şekilde çözümlenmesini sağlayan alternatif yargılama yoludur.

    Tahkim Kurumunun Fıkhi ve Pozitif Temelleri

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “anlaşmazlıkların hakem yoluyla çözümlenmesi usulü” olarak tanımlanır. İslâm hukukunda (fıkıh) tahkim, tarafların rızasıyla bir hakem (hakem-i salis) tayin ederek uyuşmazlığı çözüme kavuşturması esasında dayanır ve Kur’an ayetleriyle (Nisâ Sûresi 35. ayet) sabittir.

    TDV İslâm Ansiklopedisi tahkim maddesinde açıklandığı üzere; Hz. Peygamber dönemi ve Sıffîn hadisesinden itibaren uygulanan tahkim usulü, devlet yargısının yükünü hafifleten özel adalet mekanizmasıdır.

    HMK ve Milletlerarası Tahkim Kanunu

    6100 sayılı HMK (m. 407-444) ve 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu uyarınca; tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri özel hukuk uyuşmazlıkları (taşınmazların ayni haklarına ilişkin olanlar hariç) tahkim konusu yapılabilir. Hakem kararları icra edilebilirlik şerhi alındıktan sonra mahkeme ilamı gibi cebri icraya konulabilir.

    Edebi Eserlerde Tahkim Kavramı

    Özel hakemlerin çözdüğü ticari uyuşmazlıklar edebiyatımızda şöyle geçer:

    “İki tüccar arasındaki o büyük alacak kavgası mahkemeye gitmeden, tarafların güvendiği bir hakem heyetinin **tahkim** kararıyla dostça çözüme bağlandı.”
    Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Tahkim kararları kesinleştiğinde devlet mahkemesi kararı gibi İlam hükmü kazanır. Taraflar arasındaki temel sözleşmeye konulan özel Kloz hükümleriyle tahkim şartı kurulur.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Tahkim kararı mahkeme kararı yerine geçer mi?

    Evet, yetkili mahkemeden icra edilebilirlik şerhi alındıktan sonra hakem kararları mahkeme ilamı gibi infaz edilebilir.

    2. Hangi davalar tahkime elverişli değildir?

    Taşınmaz mallar üzerindeki ayni haklara ilişkin davalar ile tarafların serbest iradelerine tabi olmayan (örneğin boşanma, ceza) davalar tahkime elverişli değildir.