KimdirNedir.Com

Türkiye'nin Hukuk Rehberi

Blog

  • İş Kazası Nedir? Neye Denir?

    İş kazası, iş hukukunda ve sosyal güvenlik hukukunda, sigortalının işyerinde bulunduğu sırada veya iş nedeniyle yürütülen faaliyetler dolayısıyla bedensel veya ruhsal zarara uğraması olayıdır.

    5510 Sayılı Kanun m. 13 ve Kusur Sorumluluğu

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “işyerinde veya işin yürütümünden dolayı meydana gelen kazalar” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İş Kazası

    “Fabrikada yaşanan o acı **işkazası**, iş güvenliği tedbirlerinin ihmal edildiğini mahkemede gözler önüne serdi.”
    — Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Yaban

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Olay İşyeri sınırlarında gerçekleşir. Mağdur İşçi, sorumlu ise İşveren konumundadır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İş kazası SGK’ya ne zaman bildirilmelidir?

    İşveren tarafından kazanın olduğu günden itibaren en geç 3 iş günü içinde SGK’ya bildirilmelidir.

    2. İş kazası nedeniyle maddi manevi tazminat davası açılabilir mi?

    Evet, işçi veya vefat halinde yakınları işverene karşı maddi ve manevi tazminat davası açabilir.

  • İşgal Nedir? Neye Denir?

    İşgal, eşya hukukunda, sahipsiz bir taşınır malın mülkiyetini kazanmak amacıyla zilyetliğe geçirme fiilidir; haksız işgaller ise ecrimisil doğurur.

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “sahipsiz malı edinme veya başkasının mülkünü haksız tutma” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İşgal

    “Boş araziye yapılan o haksız **işgal** davası mahkemeye taşındı.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Haksız işgaller Ecrimisil tazminatına yol açar. Önlenmesi El Atmanın Önlenmesi davasıyla istenir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Sahipsiz taşınmazlar işgal yoluyla kazanılabilir mi?

    Hayır, sahipsiz taşınmazlar devletin mülkiyetindedir; işgal ancak sahipsiz taşınırlar için geçerlidir.

    2. Haksız işgal tazminatı nedir?

    Ecrimisil olarak adlandırılan haksız kullanım bedelidir.

  • İşyeri Nedir? Neye Denir?

    İşyeri, iş hukukunda ve ticaret hukukunda, işçilerin işlerini gördüğü, eklentileriyle birlikte kurumsal organizasyona dahil olan yerdir.

    4857 Sayılı Kanun m. 2

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “işçinin iş gördüğü yer ve eklentileri” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İşyeri

    “Fabrikanın o büyük **işyeri** kapısından her sabah yüzlerce işçi içeri giriyordu.”
    — Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Çalışma ilişkisi İşçi ve İşveren arasında kurulur. Riskler İş Kazası hukukuyla denetlenir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İşyerinin eklentileri nelerdir?

    Dinlenme odaları, yemekhane, kreş ve araçlar işyerinin eklentisidir.

    2. İşyeri devri iş sözleşmelerini bitirir mi?

    Hayır, işyeri devri kural olarak mevcut iş sözleşmelerini kendiliğinden sona erdirmez, yeni işverene geçer.

  • İstisna Sözleşmesi Nedir? Neye Denir?

    İstisna sözleşmesi (eser sözleşmesi), yüklenicinin bir eser üretmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği borçlar hukuku sözleşmesidir.

    TBK m. 470 Uyarınca Eser Sözleşmesi

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “yüklenicinin eser meydana getirmeyi, iş sahibinin bedel ödemeyi üstlendiği sözleşme” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İstisna Sözleşmesi

    “Yapı inşası için imzalanan o **istisna sözleşmesi** tarafların haklarını güvenceye alıyordu.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Sözleşme bir Akit türüdür. Ödenen tutar Bedel olarak kararlaştırılır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İstisna sözleşmesinde eser ne zaman teslim edilir?

    Sözleşmede kararlaştırılan tarihte veya işin niteliğine göre gereken sürede teslim edilir.

    2. Eserde ayıplı ifa olursa ne yapılır?

    İş sahibi onarım, bedel indirimi veya sözleşmeden dönme haklarını kullanabilir.

  • İstirdat Nedir? Neye Denir?

    İstirdat (geri alma davası), icra ve borçlar hukukunda, borçlu olmadığı halde icra tehdidi altında ödemede bulunan kişinin, ödediği paranın geri alınması için açtığı tazminat davasıdır.

    İİK m. 72 Uyarınca İstirdat Davası

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “borçlu olunmadığı halde ödenen paranın geri istenmesi davası” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İstirdat

    “Haksız yere ödediği parayı geri almak için açtığı **istirdat** davası adliyede görülüyordu.”
    — Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Süreç İcra Takibi sonrasında ödenen paralar için açılır. Hak talep edilen unsur Alacak niteliğindedir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İstirdat davası kaç günde açılır?

    Ödemenin yapıldığı tarihten itibaren 1 yıl içinde açılmalıdır.

    2. Menfi tespit davası ile istirdat davası arasındaki fark nedir?

    Menfi tespit borç ödenmeden önce açılır; istirdat ise borç ödendikten sonra paranın geri alınması için açılır.

  • İstinaf Nedir? Neye Denir?

    İstinaf, ilk derece mahkemelerinin kararlarına karşı Bölge Adliye Mahkemelerinde yapılan ikinci derece denetim ve inceleme yoludur.

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “ilk derece kararlarının üst mahkemede incelenmesi” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İstinaf

    “Karara karşı yapılan **istinaf** başvurusuyla dosya Bölge Adliye Mahkemesine gönderildi.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Başvuruyu yapan Müstenif sıfatı alır. Sonraki aşama Temyiz merciiidir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İstinaf mahkemesi duruşma yapar mı?

    Evet, istinaf mahkemesi gerekli gördüğü hallerde duruşma açabilir.

    2. İstinaf süresi ne kadardır?

    Hukuk davalarında 2 hafta, ceza davalarında 7 gündür.

  • İstihkak Nedir? Neye Denir?

    İstihkak, eşya hukukunda ve icra hukukunda, bir malın mülkiyetinin kendisine ait olduğunu iddia eden kişinin, o malın haksız zilyedinden veya haczedildiği durumlardan geri verilmesini istemesi davasıdır (istihkak davası).

    Doktrinel Yapısı ve İİK m. 96

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “mülkiyet iddia edilerek malın iadesinin istenmesi” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İstihkak

    “Haczedilen mallar arasında kendine ait olanları kurtarmak için açtığı **istihkak** davasını kazandı.”
    — Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Dava Haciz takiplerinde üçüncü kişilerin mülkiyet iddialarıyla açılır. Hak Ayni Hak niteliğindedir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İstihkak davası kime karşı açılır?

    İcra takiplerindeki istihkak davaları alacaklıya ve borçluya karşı açılır.

    2. İstihkak davasında ispat kime aittir?

    Mülkiyet iddia eden üçüncü kişiye aittir.

  • İspat Yükü Nedir? Neye Denir?

    İspat yükü (ispat külfeti), medeni usul hukukunda, tarafların iddia ettikleri vakıaları kanuni delillerle ispat etme zorunluluğudur.

    TMK m. 6 ve HMK m. 190 Uyarınca İspat Yükü

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “iddia edilen vakıayı kanıtlama yükümlülüğü” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İspat Yükü

    “Kanun gereği **ispat yükü** davacı tarafın omuzlarındaydı.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Yükümlülüğün yerine getirilmesi İspat kurallarına tabidir. Araçlar Delil vasıtalarıdır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İspat yükü kime düşer?

    Kural olarak, kanunda aksi belirtilmedikçe, iddia ettiği vakıadan kendi lehine hak çıkaran tarafa düşer.

    2. İspat yükünün yer değiştirmesi mümkün müdür?

    Evet, karşı ispat faaliyetleri veya karinelerin varlığı halinde ispat yükü yer değiştirebilir.

  • İspat Nedir? Neye Denir?

    İspat, usul hukukunda, mahkemede iddia edilen bir vakıanın doğruluğunu yasal delillerle ortaya koyarak hakimi ikna etme faaliyetidir.

    İspat Kuralları ve Fıkhi Temelleri

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “iddia edilen bir olayın doğruluğunu kanıtlama” olarak tanımlanır. İslâm yargılama hukukunda ispat esası beyyine kavramına dayanır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi beyyine ve şehadet maddelerinde açıklandığı üzere; hak arama sürecinde iddiayı ispatlamak davacının yükümlülüğüdür.

    Edebi Eserlerde İspat Kavramı

    “Haklılığını ortaya koymak için sunduğu vesikalar, **ispat** külfetini yerine getirdiğini gösteriyordu.”
    — Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    İspat faaliyetinde Delil ve Belge araçları kullanılır. Sorumluluk İspat Yükü kuralına tabidir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. Hangi vakıaların ispatı gerekmez?

    Herkesçe bilinen genel kanıtlar, ikrar edilen vakıalar ve kanuni karineler kural olarak ispat gerektirmez.

    2. İspat yükü kimdedir?

    Kural olarak kanunda aksi öngörülmedikçe, iddia ettiği vakıadan kendi lehine hak çıkaran taraftadır.

  • İrtifak Hakkı Nedir? Neye Denir?

    İrtifak hakkı, eşya hukukunda, malike malı üzerinde belirli bir şekilde kullanma yetkisi veren veya malikin mülkiyet yetkilerini kısıtlayan sınırlı ayni haktır.

    TMK m. 779 Uyarınca İrtifak Hakları

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “başkasına ait bir taşınmaz üzerinde lehdarına yararlanma yetkisi veren ayni hak” olarak tanımlanır.

    TDV İslâm Ansiklopedisi irtifak ve mülkiyet maddelerinde açıklandığı üzere; taşınmazlar üzerindeki geçit ve yararlanma hakları fıkıhta köklü bir geçmişe sahiptir.

    Edebi Eserlerde İrtifak Hakkı

    “Tapuya işlenen bu **irtifak hakkı** komşu araziden geçişi yasal güvenceye bağlıyordu.”
    — Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Hak türü sınırlı bir Ayni Hak çeşididir. Benzer yetki İntifa Hakkı ile sağlanır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İrtifak hakları tapuya tescil edilir mi?

    Evet, taşınmazlar üzerinde kurulan irtifak haklarının geçerliliği tapu kütüğüne tescil edilmesine bağlıdır.

    2. İrtifak hakkı zamanaşımıyla kazanılır mı?

    Taşınmaz lehine irtifak hakları kazandırıcı zamanaşımı ile tapuda tescil edilerek kazanılabilir.

Powered by
►
Necessary cookies enable essential site features like secure log-ins and consent preference adjustments. They do not store personal data.
None
►
Functional cookies support features like content sharing on social media, collecting feedback, and enabling third-party tools.
None
►
Analytical cookies track visitor interactions, providing insights on metrics like visitor count, bounce rate, and traffic sources.
None
►
Advertisement cookies deliver personalized ads based on your previous visits and analyze the effectiveness of ad campaigns.
None
Powered by