KimdirNedir.Com

Türkiye'nin Hukuk Rehberi

Blog

  • İlamsız İcra Nedir? Neye Denir?

    İlamsız icra, mahkeme kararına dayanmaksızın, para veya teminat alacakları için doğrudan icra dairesine başvurularak başlatılan ve borçluya ödeme emri gönderilen takip yoludur.

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “mahkeme ilamı olmaksızın başlatılan para alacağı takibi” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İlamsız İcra

    “Elindeki adi senede dayanarak **ilamsız icra** takibini başlattı.”
    Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Takip genel bir İcra Takibi türüdür. Süreç Alacaklı tarafından başlatılır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İlamsız icrada borçlu itiraz ederse ne olur?

    Borçlunun süresinde itiraz etmesiyle takip durur; alacaklının itirazın iptali davası açması gerekir.

    2. Her alacak için ilamsız icra yapılabilir mi?

    Kural olarak para ve teminat alacakları için ilamsız icra yapılabilir.

  • İlamlı İcra Nedir? Neye Denir?

    İlamlı icra, mahkeme kararına (ilama) dayanılarak başlatılan ve borçluya İcra Emri gönderilmek suretiyle yürütülen icra takibidir.

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “mahkeme ilamına dayalı icra takibi” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İlamlı İcra

    “Elindeki mahkeme ilamıyla **ilamlı icra** takibini başlattı.”
    Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Takip İlam belgesine dayanır. Borçluya İcra Emri çıkarılır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İlamlı icrada borçlu borca itiraz edebilir mi?

    İlamlı icrada borcun doğmadığına dair borca itiraz edlemez; ancak zaman aşımı veya itfa (ödeme) ileri sürülebilir.

    2. İlamlı icra için mahkeme kararı şart mıdır?

    Evet, ilamlı icra için mahkeme ilamı veya ilam niteliğindeki belgeler zorunludur.

  • İlam Nedir? Neye Denir?

    İlam, mahkeme kararının yazıya dökülmüş, mühürlü ve icra kabiliyetine sahip resmi belgesidir.

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “mahkeme kararını gösteren resmi vesika” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İlam

    “Vezneden aldığı o mühürlü **ilam**, davanın kazandığını tescilliyordu.”
    Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    İlam İlamlı İcra takibine esas alınır. Belge Gerekçeli Karar metnidir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İlam ile hüküm aynı mıdır?

    Hüküm mahkemenin kararıdır; ilam ise bu kararın yazılı ve mühürlü resmi belgesidir.

    2. Her mahkeme kararı ilam olur mu?

    Esasa ilişkin nihai kararlar ve bazı ara kararlar ilam niteliği taşır.

  • İkrar Nedir? Neye Denir?

    İkrar, usul hukukunda, bir tarafın karşı tarafın ileri sürdüğü ve kendi aleyhine sonuç doğuracak bir vakıayı mahkeme önünde doğrulaması, kabul etmesidir.

    HMK m. 188 Uyarınca İkrar

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “karşı tarafın iddiasını doğrultma, kabul etme” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İkrar

    “Hakimin karşısında yaptığı o net **ikrar**, davanın sonucunu belirledi.”
    Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    İkrar kesin Delil teşkil eder. Beyanlar Beyan niteliğindedir.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İkrar edilen vakıa ispat ister mi?

    Hayır, ikrar edilen vakıalar çekişmeli olmaktan çıkar ve ayrıca ispat edilmesi gerekmez.

    2. İkrar geri alınabilir mi?

    Kural olarak irade hatası halleri dışında ikrardan dönülemez.

  • İkale Nedir? Neye Denir?

    İkale (bozma sözleşmesi), borçlar hukukunda ve iş hukukunda, tarafların aralarındaki mevcut bir sözleşmeyi karşılıklı rıza ile ortadan kaldırması işlemidir.

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “karşılıklı anlaşarak sözleşmeyi bozma” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İkale

    “İş akdinin karşılıklı **ikale** ile sona erdirilmesi her iki tarafı da tatmin etmişti.”
    Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Sözleşmenin sona erdirilmesi Akdin Feshi kurumuna benzer ancak karşılıklıdır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İkale sözleşmesinde kıdem tazminatı ödenir mi?

    İkale sözleşmesinde taraflar anlaşarak tazminat şartları belirleyebilirler (iş güvencesi tazminatı bakımından özel şartlar aranır).

    2. İkale tek taraflı yapılabilir mi?

    Hayır, ikale karşılıklı irade uyuşmasıyla (iki taraflı) yapılır.

  • İkametgah Nedir? Neye Denir?

    İkametgah (yerleşim yeri), medeni hukukta bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.

    TMK m. 19 Uyarınca Yerleşim Yeri

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yer” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İkametgah

    “Nüfus kütüğündeki resmi **ikametgah** adresi değiştirilmişti.”
    Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Yetkili mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi tayininde ikametgah esastır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İkametgah değişikliği nereye bildirilir?

    Nüfus müdürlüklerine yasal süresi içinde bildirilmelidir.

    2. Birden fazla ikametgah olabilir mi?

    Yasal olarak bir kimsenin aynı anda birden fazla yerleşim yeri olamaz.

  • İhtiyati Tedbir Nedir? Neye Denir?

    İhtiyati tedbir, HMK m. 389 vd. uyarınca, uyuşmazlık konusu hakkında hükmün infazını imkansız kılacak durumları önlemek için mahkemece verilen geçici koruma önlemidir.

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “dava konusu hakkında verilen geçici koruma tedbiri” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İhtiyati Tedbir

    “Mülkün devrini önleyen o **ihtiyati tedbir** kararı, hak sahibinin haklarını güvenceye aldı.”
    Reşat Nuri Güntekin, Çalıkuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Tedbir Geçici Hukuki Koruma kapsamındadır. Mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi eliyle uygulanır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İhtiyati tedbir kararına itiraz süresi nedir?

    Karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 1 hafta içinde itiraz edilebilir.

    2. İhtiyati tedbir ne zaman kalkar?

    Dava sonucunda verilen hüküm kesinleştiğinde veya tedbirin kaldırılmasına karar verildiğinde kalkar.

  • İhtiyati Haciz Nedir? Neye Denir?

    İhtiyati haciz, para alacaklarının zamanında tahsilini güvence altına almak amacıyla borçlunun mallarına mahkeme kararıyla konulan geçici koruma tedbiridir.

    İİK m. 257 Uyarınca Şartları

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “alacağı güvenceye almak için mallara konulan geçici haciz” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İhtiyati Haciz

    “Mahkemenin verdiği **ihtiyati haciz** kararıyla malların üzerine tedbir konuldu.”
    Ömer Seyfettin, Efruz Bey

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Tedbir türü Geçici Hukuki Koruma tedbiridir. Alacak Muaccel olmalıdır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İhtiyati haciz kararı için teminat gerekir mi?

    Evet, haksız haciz riskine karşı alacaklının mahkemeye teminat yatırması zorunludur.

    2. İhtiyati haciz ne kadar sürede icraya konulmalıdır?

    Kararın verildiği tarihten itibaren genellikle 10 gün içinde icra dairesinden infazı istenmelidir.

  • İhtirazi Kayıt Nedir? Neye Denir?

    İhtirazi kayıt (çekince), borçlar hukukunda ve idare hukukunda, bir borcun ifasında veya bir hakkın kullanılmasında, kişinin ileride hak talep edebilmek ya da itiraz hakkını saklı tutmak amacıyla koyduğu çekince kaydıdır.

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “hak iddia edebilmek veya itiraz edebilmek için konulan çekince” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İhtirazi Kayıt

    “Ödemeyi yaparken senedin altına düştüğü o **ihtirazi kayıt**, ileride açacağı davanın temeliydi.”
    Peyami Safa, Dokuzuncu Hariciye Koğuşu

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Çekince koyarak borcun ödenmesi Borcun İfası esnasında yapılır. Hak saklı tutulur.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İhtirazi kayıt neden konulur?

    Borcun tamamını ödemek zorunda kalan kişinin, fazladan ödediği kısmı geri isteyebilmek için hakkını saklı tutması amacıyla konulur.

    2. İhtirazi kayıt her zaman konulabilir mi?

    Kanunun ihtirazi kayıtla ödeme yapılmasını öngördüğü durumlarda (örneğin ihtirazi kayıtla vergi ödeme) geçerlidir.

  • İhtilaf Nedir? Neye Denir?

    İhtilaf, taraflar arasında hak, alacak veya sözleşme maddelerinin yorumlanması hususunda çıkan anlaşmazlık, uyuşmazlıktır.

    Doktrinel Yapısı

    Adalet Bakanlığı Hukuk Sözlüğü’nde “anlaşmazlık, uyuşmazlık” olarak tanımlanır.

    Edebi Eserlerde İhtilaf

    “İki komşu arasındaki o toprak **ihtilaf** davası mahkemeye taşındı.”
    Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Yaban

    İlişkili Kavramlar ve Bağlantılar

    Uyuşmazlıkların çözümü için Arabuluculuk veya Tahkim yolları denenir. Dava Dava yoluyla açılır.

    Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

    1. İhtilaf ne demektir?

    Tarafların hukuki bir konuda anlaşamayarak anlaşmazlığa düşmesi demektir.

    2. İhtilaf nasıl çözülür?

    Sulh, arabuluculuk, tahkim veya mahkeme yoluyla çözülür.